វិចារណកថា ៖ សង្គមស៊ីវិល៖ ដៃគូដ៏មានឥទ្ធិពលក្នុងកិច្ចគាំពារបរិស្ថានរបស់យើង

វិចារណកថា ៖ សង្គមស៊ីវិល៖ ដៃគូដ៏មានឥទ្ធិពលក្នុងកិច្ចគាំពារបរិស្ថានរបស់យើង

ថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ –
កិច្ចគាំពារបរិស្ថាន គឺជាការទទួលខុសត្រូវដ៏ធំធេងបំផុតមួយសម្រាប់មនុស្សជំនាន់យើង។ ខ្យល់អាកាសបរិសុទ្ធ ទឹកស្អាតប្រកបដោយសុវត្ថិភាព ព្រៃឈើដែលមានសុខភាពល្អ ជីវៈចម្រុះដ៏សម្បូរបែប និងលំនឹងអាកាសធាតុ មិនមែនជាការទាមទារបែបប្រណីតភាពនោះឡើយ ប៉ុន្តែវាគឺជាគ្រឹះស្ថាននៃសុខភាពមនុស្សជាតិ ភាពរុងរឿងនៃសេដ្ឋកិច្ច និងសន្តិសុខជាតិ។ ការការពារធនធានទាំងនេះ ទាមទារឱ្យមានសកម្មភាពលើសពីការអនុវត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលតែម្ខាង ពោលគឺទាមទារឱ្យមានការចូលរួមពីគ្រប់វិស័យនៅក្នុងសង្គម ជាពិសេស «សង្គមស៊ីវិល»។
សង្គមស៊ីវិល គឺជាស្ពានចម្លងរវាងរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាពលរដ្ឋ។
សង្គមស៊ីវិល រួមបញ្ចូលទាំងអង្គការសហគមន៍ អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល សមាគមវិជ្ជាជីវៈ ក្រុមយុវជន អង្គការស្ត្រី ស្ថាប័នសាសនា បណ្តាញស្ម័គ្រចិត្ត គ្រឹះស្ថានសិក្សា មូលនិធិ និងប្រជាពលរដ្ឋរាប់មិនអស់ ដែលបានលះបង់ពេលវេលា ចំណេះដឹង និងថាមពល ដើម្បីលើកកម្ពស់សង្គមជាតិ។ កម្លាំងដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ពួកគេ មិនមែនស្ថិតនៅលើអំណាចគតិយុត្តនោះឡើយ ប៉ុន្តែស្ថិតនៅលើជំនឿទុកចិត្ត ការប្តេជ្ញាចិត្ត និងការផ្សារភ្ជាប់យ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍មូលដ្ឋាន។
នៅពេលសង្គមស៊ីវិលចូលរួមក្នុងកិច្ចគាំពារបរិស្ថាន ផ្លែផ្កាដ៏អស្ចារ្យនឹងកើតមានឡើង។

សហគមន៍ទទួលបានព័ត៌មាន និងការយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពីបញ្ហាប្រឈមផ្នែកបរិស្ថាន។ ប្រជាពលរដ្ឋយល់ដឹងស៊ីជម្រៅអំពីការគ្រប់គ្រងកាកសំណល់ ការអភិរក្សព្រៃឈើ ការការពារជីវៈចម្រុះ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ទឹកស្អាត និងការទប់ស្កាត់ការបំពុលបរិស្ថាន។ ការផ្សព្វផ្សាយនាំទៅរកការយល់ដឹង ការយល់ដឹងបំផុសឱ្យមានសកម្មភាព ហើយសកម្មភាពបង្កើតបានជាការផ្លាស់ប្តូរជានិរន្តរ៍។

សង្គមស៊ីវិលមានសមត្ថភាពពិសេសក្នុងការឈានទៅដល់ប្រជាពលរដ្ឋ នៅតាមតំបន់ដែលកម្មវិធីរបស់រដ្ឋាភិបាលជួនកាលមិនទាន់អាចគ្របដណ្តប់បានទាំងស្រុង។ ក្រុមអ្នកស្ម័គ្រចិត្តបានរៀបចំយុទ្ធនាការសម្អាតសហគមន៍ អប់រំក្រុមគ្រួសារអំពីការកាត់បន្ថយសំណល់ប្លាស្ទិក ជំរុញការដាំដើមឈើ លើកកម្ពស់ការកែច្នៃឡើងវិញ ស្តារតំបន់ដីសើម ការពារសត្វព្រៃ និងបំផុសគំនិតប្រជាពលរដ្ឋឱ្យចាប់យករបៀបរបបរស់នៅប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវលើបរិស្ថាន។ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងទាំងនេះ បង្កើតបានជាវប្បធម៌មួយដែលការការពារធម្មជាតិ ក្លាយជាគុណតម្លៃរួមរបស់សង្គម។

ការអប់រំ គឺជាការរួមចំណែកដ៏ធំធេងបំផុតមួយរបស់សង្គមស៊ីវិល។
នៅពេលចំណេះដឹងបរិស្ថានត្រូវបានចែករំលែកតាមរយៈសាលារៀន ការប្រជុំសហគមន៍ ការជួបជុំបែបសាសនា សកម្មភាពយុវជន និងយុទ្ធនាការសាធារណៈ ប្រជាពលរដ្ឋនឹងចាប់ផ្តើមយល់ថា កិច្ចគាំពារបរិស្ថានមិនមែនជាភារកិច្ចរបស់នរណាម្នាក់ផ្សេងទៀតឡើយ ប៉ុន្តែវាជាកាតព្វកិច្ចរបស់មនុស្សគ្រប់រូប។ សហគមន៍ដែលស្គាល់ពីតម្លៃនៃធម្មជាតិ នឹងចូលរួមការពារធម្មជាតិដោយស្ម័គ្រចិត្ត និងផុសផុលបំផុត។
សង្គមស៊ីវិល ក៏ជួយពង្រឹងគណនេយ្យភាពផងដែរ។ ប្រជាសហគមន៍ជានិច្ចកាលគឺជាអ្នកដំបូងគេដែលបានដឹង និងឃើញមុនគេនូវការចោលសំរាមខុសច្បាប់ វិនាសកម្មព្រៃឈើ ការជួញដូរសត្វព្រៃ ការបំពុល ឬសកម្មភាពទាំងឡាយណាដែលគំរាមកំហែងដល់ធនធានធម្មជាតិ។ តាមរយៈការរាយការណ៍អំពីក្តីកង្វល់ទាំងនេះទៅកាន់យន្តការសមស្រប និងការសហការក្នុងន័យស្ថាបនាជាមួយអាជ្ញាធរ ពួកគេបានក្លាយជាដៃគូដ៏មានតម្លៃក្នុងការការពារបរិស្ថាន។ ការចូលរួមរបស់ពួកគេ ជួយធានាថាច្បាប់ស្តីពីបរិស្ថានត្រូវបានគោរព ហើយធនធានធម្មជាតិត្រូវបានគ្រប់គ្រងប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ។

អ្វីដែលសំខាន់មិនចាញ់គ្នានោះដែរ សង្គមស៊ីវិលបាននាំមកនូវនវានុវត្តន៍ និងការច្នៃប្រឌិត។ អង្គការជាច្រើនបានបង្កើតដំណោះស្រាយជាក់ស្តែងសម្រាប់ដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមបរិស្ថានក្នុងស្រុក ចាប់តាំងពីប្រព័ន្ធកែច្នៃសំណល់សហគមន៍ និងគម្រោងស្តារព្រៃកោងកាង រហូតដល់គំនិតផ្តួចផ្តើមថាមពលស្អាត កសិកម្មប្រកបដោយចីរភាព ការអប់រំបរិស្ថាន និងទេសចរណ៍ធម្មជាតិ។ ដំណោះស្រាយដែលជំរុញដោយសហគមន៍ផ្ទាល់ទាំងនេះ ជារឿយៗបានក្លាយជាប្រភពបំផុសគំនិតដល់ការខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងកម្រិតជាតិកាន់តែទូលំទូលាយ ព្រោះកិច្ចការទាំងនេះត្រូវបានកសាងឡើងនៅលើមូលដ្ឋាននៃចំណេះដឹង និងបទពិសោធន៍ជាក់ស្តែងរបស់សហគមន៍។

កិច្ចគាំពារបរិស្ថាននឹងមានភាពរឹងមាំបំផុត នៅពេលកិច្ចការនេះត្រូវបានឈរលើអភិក្រមនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ជាជាងការប្រឈមមុខដាក់គ្នា។

រដ្ឋាភិបាលរៀបចំគោលនយោបាយ និងអនុវត្តច្បាប់។ វិស័យឯកជនអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាស្អាត និងវិនិយោគលើការអនុវត្តប្រកបដោយចីរភាព។ គ្រឹះស្ថានសិក្សារួមចំណែកក្នុងការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ និងនវានុវត្តន៍។ សង្គមស៊ីវិលកៀរគរសហគមន៍ កសាងជំនឿទុកចិត្តជាសាធារណៈ និងបំប្លែងការទទួលខុសត្រូវលើបរិស្ថានទៅជាសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃ។ ដៃគូនីមួយៗសុទ្ធតែមានតួនាទីតែមួយគត់រៀងៗខ្លួន ហើយការរួមគ្នានឹងបង្កើតបានជាវឌ្ឍនភាពជានិរន្តរ៍។

សមិទ្ធផលបរិស្ថានដ៏អស្ចារ្យទាំងឡាយ កម្រនឹងសម្រេចបានដោយស្ថាប័នណាមួយតែម្នាក់ឯងណាស់។ ទាំងនោះគឺជាលទ្ធផលនៃការរួមសហការគ្នារបស់បុគ្គលរាប់មិនអស់ ដែលបានជ្រើសរើសធ្វើការងាររួមគ្នាដើម្បីគោលបំណងរួម។ គ្រប់អ្នកស្ម័គ្រចិត្តដែលដាំដើមឈើ គ្រប់អង្គការដែលផ្តល់ការអប់រំដល់ភូមិករ គ្រប់ក្រុមយុវជនដែលសម្អាតទន្លេ គ្រប់ថ្នាក់ដឹកនាំសាសនាដែលជំរុញឱ្យមានការគោរពធម្មជាតិ និងគ្រប់សហគមន៍ដែលការពារព្រៃឈើក្នុងស្រុក សុទ្ធតែបានរួមចំណែកដល់បរិស្ថានជាតិប្រកបដោយសុខភាពល្អ។

ការចូលរួម ក៏ជួយពង្រឹងសាមគ្គីភាពសង្គមផងដែរ។ សកម្មភាពបរិស្ថានបានប្រមូលផ្តុំមនុស្សមកពីប្រភពខុសៗគ្នា វិជ្ជាជីវៈ អាយុ និងជំនឿខុសៗគ្នា។ នៅពេលសហគមន៍ធ្វើការងារស្មាទកស្មាជាមួយគ្នាដើម្បីលើកកម្ពស់បរិស្ថានជុំវិញខ្លួន ពួកគេបានពង្រឹងជំនឿទុកចិត្ត កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការទទួលខុសត្រូវរួម។ បរិស្ថានបានក្លាយជាបុព្វហេតុរួមមួយដែលចងក្រងសាមគ្គីភាព ជាជាងការបំបែកបំបាក់។

បញ្ហាប្រឈមដែលយើងកំពុងប្រឈមមុខនៅថ្ងៃនេះ រួមមាន ការបំពុលដោយប្លាស្ទិក ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ការបាត់បង់ជីវៈចម្រុះ ការបំពុលទឹក និងការរេចរឹលនៃដីធ្លី គឺមានទំហំធំធេងពេកសម្រាប់ស្ថាប័នណាមួយដោះស្រាយតែម្នាក់ឯង។ ប៉ុន្តែ វាមិនធំធេងហួសពីសមត្ថភាពនៃសង្គមដែលមានសាមគ្គីភាពនោះឡើយ។

ប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានចំណែកក្នុងការរួមចំណែក។ អ្នកខ្លះរួមចំណែកចំណេះដឹងវិទ្យាសាស្ត្រ។ អ្នកខ្លះទៀតរួមចំណែកធនធានហិរញ្ញវត្ថុ ហើយមនុស្សជាច្រើនរួមចំណែកពេលវេលា កម្លាំងកាយចិត្ត សេចក្តីមេត្តាករុណា និងការលះបង់។ គ្មានការរួមចំណែកណាមួយដែលតូចតាចពេកនោះទេ នៅពេលវាជួយការពារបរិស្ថានរបស់យើង។

បរិស្ថានដែលកាន់តែស្អាត មិនមែនបង្កើតឡើងដោយរដ្ឋាភិបាលតែម្ខាងឡើយ។ កិច្ចការនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅពេលប្រជាពលរដ្ឋក្លាយជាដៃគូ នៅពេលសហគមន៍ក្លាយជាម្ចាស់ និងនៅពេលសង្គមស៊ីវិលបំប្លែងការយល់ដឹងឱ្យទៅជាសកម្មភាពជាក់ស្តែង។

អនាគតនៃប្រជាជាតិរបស់យើង មិនត្រឹមតែអាស្រ័យលើគោលនយោបាយដែលយើងអនុម័តប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏អាស្រ័យលើគុណតម្លៃដែលយើងអនុវត្តផងដែរ។ នៅពេលសង្គមស៊ីវិលចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងកិច្ចគាំពារបរិស្ថាន វានឹងជួយពង្រឹងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ កសាងសហគមន៍ដែលមានភាពធន់ ការពារសុខភាពសាធារណៈ និងថែរក្សាធម្មជាតិសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ។

រដ្ឋាភិបាលអាចដើរតួជាអ្នកដឹកនាំ ប៉ុន្តែកិច្ចគាំពារបរិស្ថានប្រកបដោយចីរភាពរយៈពេលវែង នឹងសម្រេចទៅបាន លុះត្រាតែមានសង្គមស៊ីវិលដើរទន្ទឹមគ្នា។ រួមគ្នាជាមួយគោលបំណង និងការទទួលខុសត្រូវរួម យើងអាចកសាងប្រជាជាតិមួយដែលកាន់តែស្អាត កាន់តែបៃតង មានចីរភាព និងមានសុខភាពល្អសម្រាប់មនុស្សគ្រប់ៗរូប។

-ក្រសួងបរិស្ថាន-