លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ទទូចឱ្យលោក អ៊ុំ សំអាន មកជជែករឿងព្រំដែននៅកម្ពុជា ដើម្បីអាចចុះផ្ទៀងផ្ទាត់លើដីជាក់ស្ដែង

លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ទទូចឱ្យលោក អ៊ុំ សំអាន មកជជែករឿងព្រំដែននៅកម្ពុជា ដើម្បីអាចចុះផ្ទៀងផ្ទាត់លើដីជាក់ស្ដែង

ភ្នំពេញ៖ នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានទទូចជាថ្មីឱ្យលោក អ៊ុំ សំអាន អតីតតំណាងរាស្ត្រគណបក្សប្រឆាំង និងក្រុមការងាររបស់លោក មកចូលរួមពិភាក្សាអំពីបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ចន្លោះបង្គោលសីមាលេខ ៥២ និង ៥៩ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីអាចចុះផ្ទៀងផ្ទាត់ស្ថានភាពជាក់ស្ដែងនៅលើដី ប្រសិនបើការពិភាក្សាផ្អែកលើឯកសារ និងភស្តុតាងមិនអាចឈានដល់ការបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ ខណៈលោកក៏បើកឱកាសឱ្យស្ថានទូតបរទេស ឬអង្គការសង្គមស៊ីវិលជួយឃ្លាំមើលសុវត្ថិភាពរបស់លោក អ៊ុំ សំអាន ផងដែរ។

ការបញ្ជាក់ជាថ្មីនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានស្ដាប់សារឆ្លើយតបរយៈពេលប្រមាណ ៨០នាទីរបស់លោក អ៊ុំ សំអាន ចំពោះការអញ្ជើញឱ្យមកកម្ពុជាដើម្បីបង្ហាញឯកសារ និងភស្តុតាងពាក់ព័ន្ធនឹងការចោទប្រកាន់ថា ការបោះបង្គោលបណ្ដោះអាសន្ននៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ចន្លោះបង្គោលសីមាលេខ ៥២ និង ៥៩ បានធ្វើឱ្យកម្ពុជាបាត់បង់ទឹកដីទៅភាគីថៃ។

ក្នុងសារឆ្លើយតបរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី លោកបានអះអាងថា លោក អ៊ុំ សំអាន មិនទាន់បានផ្ដល់ចម្លើយជាក់លាក់ថា តើលោកនឹងទទួលយកការអញ្ជើញឱ្យមកពិភាក្សានៅកម្ពុជាឬយ៉ាងណានោះទេ ប៉ុន្តែបានលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភចំពោះសុវត្ថិភាពផ្ទាល់ខ្លួន ប្រសិនបើលោកវិលត្រឡប់មកកម្ពុជា។
តាមការរៀបរាប់របស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត លោក អ៊ុំ សំអាន បានបង្ហាញការព្រួយបារម្ភថា លោកអាចប្រឈមនឹងការលួចបាញ់ប្រហារ ឬអំពើហិង្សាផ្សេងៗ ខណៈលោកបានបង្ហាញជំហរថា អាចជួបពិភាក្សាគ្នាបាន ប្រសិនបើរៀបចំនៅក្រៅប្រទេស។

ទោះជាយ៉ាងណា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា ការរៀបចំកិច្ចពិភាក្សានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមានគោលបំណងសំខាន់ពីរ គឺផ្ដល់ឱកាសឱ្យប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរចូលរួមសង្កេតការណ៍ដោយផ្ទាល់ និងបើកលទ្ធភាពឱ្យភាគីពាក់ព័ន្ធចុះពិនិត្យទីតាំងព្រំដែនជាក់ស្ដែង ប្រសិនបើមានភាពចាំបាច់។

លោកបានពន្យល់ថា ការពិភាក្សាត្រឹមតែផ្អែកលើឯកសារ ឬផែនទីនៅលើតុ អាចមិនគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការបញ្ជាក់បញ្ហាបច្ចេកទេសព្រំដែនឱ្យបានច្បាស់លាស់ និងអាចបង្កឱ្យមានការភាន់ច្រឡំបន្ថែមក្នុងចំណោមប្រជាពលរដ្ឋដែលកំពុងតាមដានបញ្ហានេះ។

លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានលើកឡើងថា៖ «ក្នុងករណីដែលការជជែកគ្នានៅលើតុ មិនច្បាស់លាស់ និងដាច់ស្រេច មានតែការផ្ទៀងផ្ទាត់ជាក់ស្តែងនៅលើដីទេទើបអាចផ្តល់ភាពច្បាស់លាស់បាន»។
លោកបានបន្តថា ការរៀបចំកិច្ចពិភាក្សានៅកម្ពុជានឹងអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមការងារជំនាញអាចចុះទៅពិនិត្យស្ថានភាពនៅទីតាំងជាក់ស្ដែង ក្នុងករណីដែលការពិភាក្សាលើឯកសារមិនអាចឈានដល់ការសន្និដ្ឋានច្បាស់លាស់។

ការលើកឡើងនេះគឺជាចំណុចបន្ថែមពីការអញ្ជើញលើកដំបូងរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានស្នើឱ្យលោក អ៊ុំ សំអាន និងក្រុមជំនាញរបស់លោក នាំយកឯកសារ និងភស្តុតាងមកពិភាក្សាដោយផ្ទាល់ជាមួយមន្ត្រីជំនាញនៃរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន ដើម្បីបញ្ជាក់អំពីការចោទប្រកាន់ពាក់ព័ន្ធនឹងការបោះបង្គោលបណ្ដោះអាសន្ន។

ពាក់ព័ន្ធនឹងការព្រួយបារម្ភអំពីសុវត្ថិភាព លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានធានាជាថ្មីថា លោកនឹងទទួលខុសត្រូវចំពោះសុវត្ថិភាពរបស់លោក អ៊ុំ សំអាន និងក្រុមការងាររបស់លោក ចាប់តាំងពីពេលមានវត្តមាននៅកម្ពុជា រហូតដល់ពេលចាកចេញពីប្រទេសវិញ។

លើសពីនេះ លោកបានបើកឱកាសឱ្យលោក អ៊ុំ សំអាន ស្នើសុំការជួយឃ្លាំមើលសុវត្ថិភាពបន្ថែមពីស្ថានទូតបរទេសណាមួយប្រចាំនៅកម្ពុជា ឬអង្គការសង្គមស៊ីវិលដែលលោកទុកចិត្ត ប្រសិនបើលោកនៅតែមានការសង្ស័យចំពោះការធានារបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។

លោកបានបញ្ជាក់ថា៖ «បើលោកមិនទុកចិត្ត ខ្ញុំ និងរាជរដ្ឋាភិបាល លោកអាចពឹងពាក់អោយមានការជួយឃ្លាំមើលសុវត្ថិភាពរបស់លោកពីសំណាក់ស្ថានទូតបរទេសណាមួយនៅកម្ពុជា ឬអង្គការសង្គមស៊ីវិលណាដែលលោកទុកចិត្តបន្ថែមក៏បាន»។

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានអះអាងថា ការផ្ដល់ការធានាសុវត្ថិភាពជាសាធារណៈបង្ហាញពីការទទួលខុសត្រូវរបស់លោក ដោយពន្យល់ថា ប្រសិនបើមានហេតុការណ៍ណាមួយកើតឡើងចំពោះលោក អ៊ុំ សំអាន នោះនឹងប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់ទំនុកចិត្តសាធារណៈចំពោះភាពជាអ្នកដឹកនាំរបស់លោក។

លោកបានលើកឡើងថា ប្រសិនបើលោកមានបំណងអាក្រក់ចំពោះលោក អ៊ុំ សំអាន លោកមិនចាំបាច់ប្រកាសផ្ដល់ការធានាសុវត្ថិភាពជាសាធារណៈបែបនេះឡើយ ព្រោះហេតុការណ៍ណាមួយដែលកើតឡើងនឹងធ្វើឱ្យលោកប្រឈមនឹងការបាត់បង់ទំនុកចិត្ត និងការចោទប្រកាន់ផ្សេងៗ។

ទោះជាយ៉ាងណា សាររបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីមិនទាន់បញ្ជាក់ថា តើមានស្ថានទូតបរទេស ឬអង្គការសង្គមស៊ីវិលណាមួយបានយល់ព្រមចូលរួមឃ្លាំមើលសុវត្ថិភាពតាមការស្នើឡើងនេះនៅឡើយទេ។

ចំពោះគោលបំណងនៃការរៀបចំកិច្ចពិភាក្សានៅកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា លោកចង់ឱ្យអ្នកសារព័ត៌មាន តំណាងគណបក្សនយោបាយ អង្គការសង្គមស៊ីវិល និស្សិត បញ្ញវន្ត និងប្រជាពលរដ្ឋទូទៅ រួមទាំងអ្នកគាំទ្រលោក អ៊ុំ សំអាន អាចចូលរួមស្ដាប់ និងធ្វើជាសាក្សីនៃការពិភាក្សាដោយផ្ទាល់។

លោកបានចាត់ទុកការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋជាផ្នែកមួយនៃការបង្ហាញតម្លាភាព គណនេយ្យភាព និងការទទួលខុសត្រូវរបស់ភាគីពាក់ព័ន្ធចំពោះបញ្ហាព្រំដែន ដែលកំពុងបង្កការព្រួយបារម្ភក្នុងសង្គម។

លោកក៏បានលើកឡើងថា ប្រសិនបើលោក អ៊ុំ សំអាន នៅតែផ្ដល់តម្លៃ និងទំនុកចិត្តដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅក្នុងប្រទេស លោកគួរពិចារណាទទួលយកការអញ្ជើញមកពិភាក្សានៅកម្ពុជា ដើម្បីឱ្យពួកគេមានឱកាសស្ដាប់ការបកស្រាយពីភាគីទាំងពីរ។

ជាមួយគ្នានេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានសម្ដែងក្ដីសង្ឃឹមថា លោក អ៊ុំ សំអាន និងក្រុមការងារនឹងពិចារណាឡើងវិញចំពោះការអញ្ជើញ និងចូលរួមពិភាក្សាជាមួយក្រុមការងារជំនាញព្រំដែនរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលនៅកម្ពុជា។

ការឆ្លើយឆ្លងរវាងលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោក អ៊ុំ សំអាន បានកើតឡើងជុំវិញការចោទប្រកាន់ថា ការបោះបង្គោលបណ្ដោះអាសន្នរបស់ក្រុមការងារបច្ចេកទេសនៃគណៈកម្មាធិការព្រំដែនចម្រុះ (JBC) កម្ពុជា-ថៃ ចន្លោះបង្គោលសីមាលេខ ៥២ និង ៥៩ បានធ្វើឱ្យកម្ពុជាបាត់បង់ទឹកដី។

លោក អ៊ុំ សំអាន បានចោទប្រកាន់ថា បង្គោលបណ្ដោះអាសន្នភាគច្រើនត្រូវបានបោះចូលក្នុងទឹកដីកម្ពុជា ហើយបានភ្ជាប់ការចោទប្រកាន់នេះទៅនឹងការអះអាងថា រាជរដ្ឋាភិបាលបានកាត់ទឹកដីឱ្យថៃ ដើម្បីជាថ្នូរនឹងសន្តិភាព និងការរក្សាអំណាចនយោបាយ។

ប៉ុន្តែលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានច្រានចោលការចោទប្រកាន់នេះ ដោយអះអាងថា វាជាការចោទប្រកាន់ធ្ងន់ធ្ងរមកលើរាជរដ្ឋាភិបាល និងមន្ត្រីជំនាញព្រំដែនកម្ពុជា ដែលបានបំពេញការងារការពារអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍។

ទោះជាយ៉ាងណា ការចោទប្រកាន់អំពីការបាត់បង់ទឹកដីមិនទាន់អាចកំណត់ជាការពិតបានដោយផ្អែកតែលើការអះអាងរបស់ភាគីណាមួយនោះទេ។ ការបញ្ជាក់អំពីទីតាំងបង្គោល និងស្ថានភាពផ្លូវច្បាប់នៃខ្សែព្រំដែន តម្រូវឱ្យមានការពិនិត្យឯកសារផ្លូវច្បាប់ ផែនទី និងទិន្នន័យបច្ចេកទេសពាក់ព័ន្ធ។

ការបោះបង្គោលបណ្ដោះអាសន្នសម្រាប់ការងារបច្ចេកទេស ក៏ចាំបាច់ត្រូវបែងចែកឱ្យច្បាស់ពីការកំណត់ខ្សែព្រំដែនជាផ្លូវការ ដើម្បីចៀសវាងការសន្និដ្ឋានអំពីការផ្លាស់ប្ដូរអធិបតេយ្យភាព ឬការបាត់បង់ទឹកដីដោយមិនមានភស្តុតាងគ្រប់គ្រាន់។

សំណើឱ្យមានការចុះផ្ទៀងផ្ទាត់នៅលើដីជាក់ស្ដែងរបស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត អាចក្លាយជាចំណុចសំខាន់មួយនៃកិច្ចពិភាក្សា ប្រសិនបើភាគីទាំងពីរយល់ព្រមជួបគ្នា។ ទោះយ៉ាងណា ការចុះពិនិត្យបែបនេះនឹងត្រូវការការបញ្ជាក់បន្ថែមអំពីនីតិវិធីបច្ចេកទេស សុវត្ថិភាព និងការអនុញ្ញាតពាក់ព័ន្ធ ខណៈបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃនៅមិនទាន់ត្រូវបានដោះស្រាយចប់សព្វគ្រប់៕

-post khmer-