កម្ពុជា-ថៃ៖ បើកទំព័រចរចាវិវាទសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាសប្ដាហ៍ក្រោយ ក្រោមយន្តការ UNCLOS នៅសិង្ហបុរី
កម្ពុជា-ថៃ៖ បើកទំព័រចរចាវិវាទសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាសប្ដាហ៍ក្រោយ ក្រោមយន្តការ UNCLOS នៅសិង្ហបុរី
តាមការគ្រោងទុកជាផ្លូវការ កម្ពុជា និងថៃ នឹងចូលរួមកិច្ចប្រជុំជាប្រវត្តិសាស្ត្រលើកដំបូងជាមួយគណៈកម្មការសម្រុះសម្រួល ក្រោមអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) នៅប្រទេសសិង្ហបុរីរយៈពេល៣ថ្ងៃចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ ដល់ថ្ងៃទី១៦ ខែកញ្ញាខាងមុខ។ នេះជាជំហានថ្មីមួយតាមយន្តការច្បាប់អន្តរជាតិ ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី ចំពោះវិវាទដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាដែលបានអូសបន្លាយអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ។
យោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកម្ពុជា ចុះថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា បានឱ្យដឹងថា កិច្ចប្រជុំនេះរៀបចំឡើងក្រោមឧបសម្ព័ន្ធទី៥ នៃអនុសញ្ញា UNCLOS បន្ទាប់ពីមានការប្រកាសពីតុលាការអចិន្ត្រៃយ៍នៃមជ្ឈត្តកម្ម (PCA)។ កម្ពុជាបានស្វាគមន៍ដោយចាត់ទុកថា កិច្ចប្រជុំនេះគឺជាសញ្ញាវិជ្ជមាន និងជាឱកាសក្នុងការដោះស្រាយវិវាទ ដើម្បីឈានទៅទាញយកប្រយោជន៍ពីធនធានប្រេង និងឧស្ម័នដ៏ប្រកបដោយសក្តានុពលសម្រាប់ប្រទេសទាំងពីរ។
ក្រសួងការបរទេសដដែលបានឱ្យដឹងទៀតថា នៅក្នុងបេសកកម្មផ្លូវការនេះ ឯកឧត្តម ប្រាក់ សុខុន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស នឹងធ្វើជាភ្នាក់ងារតំណាងឱ្យកម្ពុជា ដឹកនាំគណៈប្រតិភូ និងក្រុមអ្នកច្បាប់អន្តរជាតិ ដោយមាន ឯកឧត្តម ឡាំ ជា រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុករដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន ចូលរួមក្នុងឋានៈជាភ្នាក់ងាររង។ ភាគីទាំងពីរនឹងធ្វើសេចក្តីថ្លែងការណ៍បើកកិច្ចប្រជុំនៅថ្ងៃទី១៥ ខែកញ្ញា វេលាម៉ោង ៨:០០ ព្រឹក (ម៉ោងនៅកម្ពុជា) ដោយមានការផ្សាយផ្ទាល់ជាសាធារណៈជា ៣ ភាសា គឺភាសាខ្មែរ អង់គ្លេស និងថៃ។
ការឈានដល់យន្តការ UNCLOS បានកើតឡើងបន្ទាប់ពីភាគីថៃបានសម្រេចបញ្ចប់ដោយឯកតោភាគី នូវក្របខ័ណ្ឌទ្វេភាគីដែលប្រទេសទាំងពីរធ្លាប់បានប្រើប្រាស់សម្រាប់ចរចាអស់រយៈពេលជាង ២០ ឆ្នាំមកហើយ ធ្វើឱ្យកម្ពុជាស្នើសុំឱ្យមានការសម្រុះសម្រួលជាកាតព្វកិច្ចនេះឡើង។
នីតិវិធីក្រោមឧបសម្ព័ន្ធទី៥ នៃ UNCLOS គឺជាយន្តការមិនមែនវិនិច្ឆ័យក្តីឡើយ។ គណៈកម្មការឯករាជ្យនេះមិនមានអំណាចចេញសាលក្រមបង្ខំឱ្យភាគីណាមួយអនុវត្តតាមដូចតុលាការនោះទេ ប៉ុន្តែមានតួនាទីជាអ្នកសម្របសម្រួលជួយឱ្យភាគីទាំងពីរស្វែងរកចំណុចរួម និងឈានទៅរកកិច្ចព្រមព្រៀង។
ឯកឧត្តម ចាន់ រតនា អ្នកនាំពាក្យស្តីទីក្រសួងការបរទេស ធ្លាប់ប្រាប់បណ្ដាញព័ត៌មាន AMS ថា កម្ពុជាបានលើកយកគំរូជោគជ័យរវាងទីម័រខាងកើត និងអូស្ត្រាលី កាលពីឆ្នាំ២០១៨ ដែលបានប្រើប្រាស់យន្តការដូចគ្នានេះរហូតឈានដល់ការចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនសមុទ្រជាផ្លូវការ។
ការសម្រេចបានដំណោះស្រាយដោយយុត្តិធម៌ នឹងបើកផ្លូវឱ្យមានការអភិវឌ្ឍរួមគ្នានៅតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា ដែលជាប្រភពថាមពលប្រេង និងឧស្ម័នដ៏សំខាន់សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ច។ ជាមួយគ្នានេះ នីតិវិធីនេះគឺផ្តោតតែលើតំបន់សមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាតែប៉ុណ្ណោះ ដោយដាច់ដោយឡែកស្រឡះពីបញ្ហាព្រំដែនគោករវាងប្រទេសទាំងពីរ ហើយមិនពាក់ព័ន្ធនឹងការកំណត់អធិបតេយ្យភាពតាមបណ្តោយព្រំដែនគោកឡើយ។នេះបើតាមក្រសួងការបរទេសបញ្ជាក់។
ក្រសួងការបរទេសបានបញ្ជាក់អំពីជំហររបស់កម្ពុជាថា កម្ពុជាបានប្តេជ្ញាចិត្តចូលរួមក្នុងដំណើរការនេះដោយសុចរិតភាព និងស្មារតីសហប្រតិបត្តិការ ក្រោមជំនឿចិត្តយ៉ាងមុតមាំលើច្បាប់អន្តរជាតិ ដើម្បីបង្កើតដំណោះស្រាយយូរអង្វែង និងប្រកបដោយយុត្តិធម៌សម្រាប់ប្រជាជាតិទាំងពីរ៕ -AMS-
ដោយ៖ទួន សុផល
